قىيپاش دۆڭلۈكلەرنىڭ تۆۋەن تەرىپىگە جايلاشقان . يەر شەكلى بىر قەدەر تۈز بولۇپ ، چوڭ دەريا دېلتىلىرى . قۇرۇق دېلتا ، دەريا جىلغىلىرىدىكى تۈزلەڭلىكلەر ، قەدىمكى تىندۇرما تۈزلەڭلىكلەر ۋە ئۇپرىغان تۈزلەڭلىكلەردىن تەركىب تاپقان بولۇپ ، جۇڭغار ئويمانلىقى بىلەن تارىم ئويمانلىقىنى بويلاپ ھالقىسىمان جايلاشقان تۇپراق تىپى ئاساسەن قوڭۇر چۆل تۇپرىقى ، قاغجىراپ يېرىلغان تۇپراق ، كۇل رەڭ چىلان تۇپراق ، كالتسىيلىق قوڭۇر تۇپراق ، كۈل رەڭ چۆل تۇپرىقى ، قارا چىلان تۇپراق ، كاشتان تۇپراق ، شۇنىڭدەك شاخ - شۇمبىلىق نەم تۇپراق ، شور تۇپراق قاتارلىقلاردىن ئىبارەت . يېپىنچا ئۆسۈملۈكلىرى ئاساسەن چۆللۈك بولۇپ ، پەقەت دەريابويى تۈزلەڭلىكلىرىگىلا بەلۋاغسىمان چۆل ئورمانلىرى جايلاشقان ، تىندۇرما تۈزلەڭلىكلەردە چۆللۈكلەشكەن چىملىق يېپىنچا ئۆسۈملۈكلىرى بار . ئىلى دەرياسى ۋادىسىغا ئوتلاق ياكى چۆل ئوتلىقى يېپىنچا ئۆسۈملۈكلىرى جايلاشقان . ئالتاي رايونىغا چۆل ئوتلىقى ۋە چۆل يېپىنچا ئۆسۈملۈكلىرى جايلاشقان . ئۇنىڭدىن باشقا يەنە شورغا چىداملىق يېپىنچا ئۆسۈملۈكلەر كەڭ كۆلەمدە جايلاشقان . تۈز يەرلەرنىڭ ئىككىنچى دەرىجىلىك يەر تىپلىرىدىن ئاساسلىقى : چىملىق تۈز يەرلەر ، ئوتلاق تۈز يەرلەر ، چۆل ئوتلىقى تۈز يەرلىرى ، چۆل تۈز يەرلەر ، شورلۇق تۈز يەرلەردىن ئىبارەت . تۈز يەر تىپلىرى شىنجاڭنىڭ ئاساسلىق بوستانلىقلىرى جايلاشقان رايونلاردۇر .